Pastorale brief 4

Pasen 2020

Het leven sterker dan de dood!
Leven dat opstaat, altijd weer opstaat,
leven dat onsterfelijk is.
Licht dat terugkwam.
Hoop die niet stierf.
Vreugde die bij ons bleef.

Het zijn woorden die we op Pasen vaak hebben horen zingen in onze parochiekerken. Onderdeel van het gezongen paasoratorium. Is het niet wrang om te zingen van leven dat sterker is dan de dood midden in de corona-pandemie? Zijn christenen wel goed bij hun hoofd om het paasfeest niet een jaar uit te stellen, tot er betere tijden zijn aangebroken? Dat doen we immers ook met grote evenementen als de Olympische Spelen. Of dichter bij huis: als de Admiraliteitsdagen of de Bonifatiusdagen, als het openluchtspel in Burgum, als de oecumenische Pinkstervieringen op beide locaties.hartjebrief

Valt er wel wat te vieren nu zelfs de kerken gesloten blijven tijdens het grootste geloofsfeest? Zelfs in de oorlog, zeggen mensen die dat nog hebben meegemaakt, is de kerk nog nooit verboden terrein geweest voor ons. Dat durfde de bezetter blijkbaar niet aan! Nu sluit onze eigen regering de kerken voor ons. Ongehoord, maar we hebben er wel begrip voor. Onze eigen veiligheid is immers in het gedrang!

Toch vonden we het als pastores onverantwoord dat u niks meer van ons zou horen, dat u uw geloof maar op uw eentje levend zou moeten houden. Geloof is namelijk geen eenmans-/eenvrouws-bedrijfje. We hebben elkaar nodig! En wat is het dan heerlijk als in de paasnacht de nieuwe paaskaars brandend wordt binnengebracht en we allemaal ons eigen kaarsje kunnen aansteken aan het licht van de Verrezen Christus. Mij raakt dat als priester elk jaar weer tot in het diepst van mijn hart. Tot tranen toe!

Dat besef is dit jaar groter dan ooit. ‘Nood leert bidden’, wordt wel gezegd. Nood leert ook zien dat we niet zonder elkaar kunnen. Kinderen niet zonder hun (oude) ouders, pastores niet zonder een meelevende parochie, Christus niet zonder (onder het kruis) zijn moeder en de leerling die Hij het meest liefhad. Geloven is geen unieke prestatie van een enkele heilige, maar wordt gevoed door samen tot God te bidden. Dat geeft kracht! Neem dat alstublieft van mij aan!

We missen het contact met u! Nu bellen we, maar lang niet genoeg beseffen we allebei. We willen u nabij zijn,telefoon omdat we weten hoe hard we van beide kanten elkaar nodig hebben. Daarom herhaal ik nog maar eens: wanneer u behoefte hebt aan contact belt u ons dan alstublieft. Het schijnt in ziekenhuizen en bij huisartsen zo te zijn dat mensen aarzelen om de doktoren met hun, in eigen ogen, kleine klachten te bellen. Maar daardoor kun je soms net te laat zijn! Voor geestelijke bijstand is dat precies zo. Weet dat ieder telefoontje voor ons evenveel waard is. Of het nu een klacht is of een roep om een luisterend oor: u bent altijd welkom. We hebben daar heus de tijd voor en anders némen we de tijd!

We hebben u graag aan de telefoon. Omdat we niet bij u op bezoek kunnen vanwege de anderhalve meter afstand en het dringende verzoek van de regering om zoveel mogelijk thuis te blijven, zijn we blij met toenadering van uw kant. Daarom nogmaals onze nummers:
pastor Jan van Beek: 06 8386 8271
pastor Paul Verheijen: 0519 29 24 76
Horen we gauw wat van u? En als uw beltegoed op is, dan bellen we u graag terug.

Een zalig Pasen voor u en de uwen.

Licht dat terugkomt.
Hoop die niet sterven wil.
Vrede die bij ons blijft.

Uw pastores

(Tussen haakjes: Misschien kennen jullie mensen die deze rondzendbrief graag zouden lezen en die geen toegang hebben tot internet. Zouden jullie dan, als dat kan, deze tekst willen uitprinten en bij hen in de bus gooien. Alvast onze hartelijke dank). printversie

Paasbrief Nederlandse bisschoppen
Vorige week konden wij, met onze pastorale brief, een bisschoppelijke brief van onze eigen bisschop, mgr. Ron van den Hout, over de Corona-crisis meesturen. Deze week hebben de Nederlandse bisschoppen in gezamenlijkheid een Paasboodschap aan de gelovigen doen uitgaan: ‘Het kruis dat op ons pad komt, heeft niet het laatste woord’. De bisschoppelijke brief opent met de zin: ‘Deze Goede Week, die met Palmzondag begon, verloopt heel anders dan ons vertrouwd is. En ook Pasen zal dit jaar vreemd zijn’. Met deze brief willen ze iedereen bemoedigen nu het Hoogfeest van Pasen niet in de kerken gevierd kan worden in verband met het coronavirus. De bisschoppen vestigen de blik op de Verrezen Christus, het Woord dat leven geeft. De bisschoppelijke brief voor Pasen 2020 kunt u hier lezen.

Kerkklokken luiden om 12.00 uur op Eerste Paasdag
De Nederlandse Bisschoppenconferentie vraagt parochies om op Eerste Paasdag, zondag 12 april tussen 12.00 en 12.15 uur de kerkklokken te luiden. Op deze manier kunnen zij hun parochianen en allen die het horen, een hart onder de riem steken en oproepen tot gebed om zo samen Pasen te beleven. Nu het belangrijkste Hoogfeest van christenen niet samen in publieke vieringen gevierd kan worden, is dit een manier om toch met elkaar in gebed verbonden te zijn.

Zondagskrant en Website
In de Zondagskrant vinden jullie, zoals gebruikelijk, alle praktische informatie rond vieringen, de parochie-agenda, de Vastenactie en een kort In Memoriam voor overleden parochianen.
In deze tijd staan op de parochie-website (www.paxchristi.frl) ook links naar video-impressies van vieringen in onze eigen parochie. Afgelopen week verschenen er impressies van de vieringen van Palmzondag in Burgum en Goede Vrijdag in het Bonifatiuspark. Ook op Paaszondag wordt een video-impressie van de viering in Dokkum gemaakt, waarvan de link op de website zal verschijnen.

tvEucharistieviering op de televisie
Op zaterdag 11 april, Paaszaterdag, om 23.15 uur is er een rechtstreekse uitzending van de Paaswake vanuit de Munsterkerk te Roermond. Voorganger is mgr. Everard de Jong, hulpbisschop van Roermond.
Op zondag 12 april, Paaszondag, om 11.00 uur komt de Eucharistieviering op het Hoogfeest van Pasen opnieuw vanuit de Munsterkerk te Roermond. Voorganger is dan mgr. Harrie Smeets, bisschop van Roermond. Aansluitend wordt om 12.00 uur de pauselijke zegen Urbi et Orbi (voor de stad (Rome) en de wereld) door paus Franciscus vanuit de Sint Pietersbasiliek uitgezonden. Alle uitzendingen zijn te zien op NPO2.

Gebed

Deze week een gebed van ds. Johan Visser, predikant van de Noorderkerk in Amsterdam, gepubliceerd op 15 maart 2020.

Eeuwige God,
Nu ons leven is stilgevallen,
een virus zand in de machine heeft gestrooid,
een crisis de normale gang van zaken verstoord,
keren we ons tot U en bidden:handen

in onze angst en onzekerheid, om vertrouwen,
in onze overlevingsdrang, om oog voor elkaar,
in ons zoeken naar veiligheid, om overgave,
in onze onmacht en kwetsbaarheid, om vrede.

Wij bidden U, barmhartige Vader, voor hen die ziek zijn
om bescherming, genezing en goede zorg.
Wij bidden U, voor hen die sterven
om uw genade en nabijheid.
Wij bidden U, voor hen die zorgen,
artsen, verpleegkundigen, verzorgenden,
om moed, kracht, volharding en zegen.
Wij bidden U, voor hen die besturen
om wijsheid, daadkracht en zegen.

Wij bidden U, heilige God, ook om de moed en openheid
om in deze crisis ons te laten storen en uw stem te horen
om in het stilgevallen leven tot inkeer en inzicht te komen
om oog te krijgen voor het lijden en onrecht in de wereld
om te beseffen wie we zijn en waar het op aan komt.

Bewaar ons, genadige Vader, in en door deze crisis heen,
en maak met ons een nieuw begin,
in de Naam van Jezus,
die ons uw oersterke liefde heeft geschonken -
door crisis, lijden en dood heen.

Amen.

Het Paasevangelie
Johannes 20: 1-9 (Nieuwe Bijbelvertaling, 2005)

Vroeg op de eerste dag van de week, toen het nog donker was, kwam Maria uit Magdala bij het graf. Ze zag dat de steen van de opening van het graf was weggehaald. Ze liep snel terug naar Simon Petrus en de andere leerling, van wie Jezus veel hield, en zei: 'Ze hebben de Heer uit het graf weggehaald en we weten niet waar ze hem nu neergelegd hebben'. Petrus en de andere leerling gingen op weg naar het graf. Ze liepen beiden snel, maar de andere leerling rende vooruit, sneller dan Petrus, en kwam als eerste bij het graf. Hij boog zich voorover en zag de linnen doeken liggen, maar hij ging niet naar binnen. Even later kwam Simon Petrus en hij ging het graf wel in. Ook hij zag de linnen doeken, en hij zag dat de doek die Jezus' gezicht bedekt had niet bij de andere doeken lag, maar apart opgerold op een andere plek. Toen ging ook de andere leerling, die het eerst bij het graf gekomen was, het graf in. Hij zag het en geloofde. Want ze hadden uit de Schrift nog niet begrepen dat hij uit de dood moest opstaan..

Overweging door pastor Paul

priesterZusters en broeders,
Vergaat het u in deze weken ook zo, dat je haast geen besef van dagen meer hebt? Normaal zijn hebben de dagen allemaal hun eigen kleur. Op dinsdag is de pastorie het centrum van een bruisende parochie. Op donderdag vieren we samen met een trouwe groep parochianen de Eucharistie in de Bonifatiuskapel. In het weekend hebben we meestal twee maal de Zondagsviering. Op maandag zie ik toch nog wel vaak de was aan de drooglijn wapperen. Op woensdag is het gehaktdag.
Maar alles is nu anders. Velen werken vanuit hun woonhuis. Anderen, zoals wij als pastores, kunnen niet meer bij mensen op bezoek. Kinderen kunnen niet meer naar hun ouders die in het verpleeghuis wonen. Mannen kunnen niet meer naar de vrouw met wie ze al jarenlang getrouwd zijn en omgekeerd net zo min. Zelf ben ik hele dagen thuis, waardoor in elk geval mijn breviergebed alle aandacht krijgt. Een enkel wandelingetje, wat telefoontjes en dan heb je het wel gehad. Alle dagen zijn hetzelfde, wat kleurloos, grijs.

De Goede Week, normaal de meest intensieve week van het jaar met allemaal vieringen, de een nog indrukwekkender dan de andere, is zo maar voorbij gegaan. Op initiatief van parochianen zijn er toch nog wat accenten gezet: de viering van Palmzondag vanuit de kerk van Burgum, de wake bij het Heilig Sacrament op Witte Donderdag in Dokkum, de open kerk op Goede Vrijdag, een dag lang vanuit Burgum, de digitale kruisweg vanuit het Bonifatiuspark en nu de viering van Pasen vanuit Dokkum. Corona roept ook goede dingen op bij ons: aandacht voor de naaste die misschien nog wel veel eenzamer is dan jij. SAMEN is het toverwoord van onze regering.

En deze dag, Pasen, verdient helemaal wel een kleur. De liturgische kleur wit! Stralend wit zoals de leerlingen zagen bij Jezus toen ze met Hem de berg Tabor op gingen. Voor Petrus, Johannes en Jacobus was dat een verpletterende ervaring. Ik mag hopen dat het ook voor ons zo werkt. Ook al begrijpen we er misschien na vele levensjaren nog niet het fijne van. Maria gaat vroeg in de morgen, het was nog donker, op pad naar het graf waarin ze de dode Jezus hebben achtergelaten op Goede Vrijdag. Zij ZIET dat de steen voor het graf is weggerold,, maar zij GELOOFT niet. In tegendeel: ze raakt in paniek en holt naar Petrus en de door Jezus beminde leerling (in wie in de traditie Johannes wordt gezien) Die, een stuk jonger dan Petrus rent voor hem uit en komt het eerst bij het graf aan, maar als hij de zwachtels ziet liggen schrikt hij en deinst terug. Petrus, even later, gaat wèl naar binnen en ziet de zwachtels op de grond en de zweetdoek, die het gezicht van Jezus had bedekt keurig opgerold op een andere plek. Ook Petrus ZIET, maar hij GELOOFT nog niet in een levende Christus. Hoe zóú je ook?

Voor ons is dat misschien wel simpeler: ‘O ja, Jezus is natuurlijk verrezen. Het is immers Pasen!’ Maar is dat terecht? Gelóven we wel of gaan we op de automatische piloot. We weten immers hoe het verhaal afloopt! Maar GELOVEN we ook in een leven dat sterker is dan de dood? Betekent Pasen méér voor ons nu er vele doden vallen door het Coronavirus of blijft het een ver van mijn bed verhaal?

Voor Maria, voor Johannes en zelfs voor Petrus geldt wat er misschien voor ons ook geldt: we ZIEN wel, en in kalmere tijden hebben we ook wel Pasen gevierd, maar hebben we het ooit ècht GELOOFD? We lijken méér op de eerste leerlingen dan we wel eens denken. Ons is geen makkelijke reis beloofd maar wèl een behouden aankomst. Voor gelovige mensen is het leven niet gemakkelijker. En geloven in de verrijzenis, in een leven dat weer opgepakt wordt, is al helemaal weerbarstig. De meesten van ons hebben toch iets óver zich van ‘eerst zien en dan geloven’.

Vanmorgen hebben we weer de klok geluid van deze kerk. Een klok die de afgelopen weken alleen op woensdagavond heeft geluid om te laten horen dat we wel degelijk geloven in een goede afloop van de huidige crisis. Maar vanmorgen heeft de klok Pasen ingeluid. Hebt u het gehoord? En hoe klonk onze klok? Net als altijd? Of was het een blij teken van een nieuw begin? Ging uw hart er sneller van kloppen? Een teken van geloof, van verrijzenisgeloof? Hebt u GEHOORD en ging u daardoor GELOVEN?

Wat een enorm voorrecht, telkens opnieuw, als je mag ZIEN en GELOVEN. Iemand die zag en geloofde was de bekende vertaalster van de psalmen uit mijn brevier in het Nederlands, Ida Gerhardt. Een moeilijk mens, eenzaam, tobbend met het leven, met de liefde, met de dood. Jarenlang woonde zij in Kampen (stadje bij Zwolle). Ze was lerares Latijn en publiceerde gedichten. Ze is op een morgen in maart in het plaatsje Zalk langs de IJssel gefietst en heeft er Pasen beleefd. En daarover schreef ze het volgende gedicht:

Pasen

Een diep verdriet dat ons is aangedaan
kan soms, na bittere tranen, onverwacht
gelenigd zijn. Ik kwam langs Zalk gegaan,
op Paasmorgen, zéér vroeg nog op den dag.
Waar onderdijks een moestuin lag
met boerse rijtjes primula verfraaid,
zag ik, zondags getooid, een kindje staan.
Het wees en wees en keek mij stralend aan.
De maartse regen had het ‘s nachts gedaan:
daar stond zijn doopnaam, in sterkers gezaaid.

Mede namens mijn collega, pastor Jan, ons parochiebestuur en de locatieraden wens ik u van harte een zalig Pasen toe. Dat we mogen ZIEN en GELOVEN.

Amen.

Tekens van hoop en troost door pastor Jan

Ieder keer weer luister ik met ontroering naar het luiden van de kerkklokken, op woensdag van 19.00 totklokken 19.15. De klokken verbinden ons, zij verkondigen ons dat deze tijd van beperkte sociale contacten, deze tijd van angst en spanning rond ernstig zieke mensen voorbij zal gaan, al weten wij nog altijd niet wanneer.

Toch waren er deze week voor het eerst ook op het medisch vlak voorzichtig hoopgevende tekens. Je kon het op woensdag 8 april zien aan het gezicht van Ernst Kuipers, de voorzitter van het Landelijk Netwerk Acute Zorg. Voor het eerst nam op die dag het aantal patiënten op intensive-careafdelingen af. Het was ook direct aan zijn gezicht af te lezen, hij maakte een stralende en opgeluchte indruk. Ook werd deze week duidelijk dat maar liefst 68 Duitse ziekenhuizen in de deelstaat Noordrijn-Westfalen bereid zijn om in totaal 107 ernstig zieke Nederlandse patiënten op de intensive care op te nemen. Een ontroerend blijk van solidariteit, over de landsgrenzen heen.

Vorige week mocht ik het verhaal vertellen van een 101-jarige vrouw die, genezen, het ziekenhuis mocht verlaten. Er is natuurlijk altijd baas boven baas. Deze week las ik, op de website van Omroep Rijnmond, het verhaal van de 107-jarige Cornelia Ras:
‘De berusting was er al. De 107-jarige Cornelia Ras, wonend in verzorgingshuis Nieuw Rijsenburgh in Sommelsdijk, dacht zelf niet dat ze het zou overleven toen ze hoorde het coronavirus te hebben. Ook familieleden vreesden het ergste. Maar maandag kwam het verlossende telefoontje van de dokter. Ze is genezen verklaard! ‘Zo bijzonder’, vindt ook haar nichtje Maaike de Groot. ‘We dachten eerlijk gezegd niet dat tante Cor het zou halen. Maar ze is erg fit voor haar leeftijd’. Mevrouw Ras heeft het virus hoogstwaarschijnlijk opgelopen bij een kerkdienst in het verzorgingshuis. Tien dagen later werd ze ziek. ‘Ze kreeg verhoging en begon met hoesten, milde klachten. Toen de test positief bleek kon ze niet geloven dat ze het had’. De dag ervoor vierde ‘tante Cor’ nog haar 107e verjaardag. Ze is daarmee de oudste inwoner van Goeree-Overflakkee. Een bezoekje van de burgemeester zat er al niet meer in, maar de familie kwam wel langs. ‘Gelukkig is er bij ons verder niemand ziek geworden’’. De Groot heeft regelmatig telefonisch contact met haar tante. ‘Het gaat goed met haar, maar ze mist de gesprekken met andere bewoners. Ze komt de dag door met luisterboeken. En ze zit graag op haar balkon’.
Te midden van alle verdrietige verhalen van, soms heel jonge, mensen die het helaas niet gered hebben, is zo’n verhaal dan weer een opsteker voor ons allemaal.

Je kunt je afvragen: Wat doen mensen in deze tijd? Op de nieuwswebsite van de NOS trof ik het volgende verhaal:
vogelNu veel mensen verplicht meer tijd thuis doorbrengen, worden tuinen en balkons volop gebruikt. En dat merken ze bij de Vogelbescherming. De natuurbeschermingsorganisatie krijgt meer vragen binnen en biedt daarom nu gratis online vogelcursussen aan.
‘Je merkt dat mensen minder prikkels hebben en meer om zich heen kijken’, zegt vogelaar Camilla Dreef in het NOS Radio 1 Journaal. ‘We krijgen vragen als: 'goh, zien we die vogel nu meer dan normaal?' Maar ik durf bijna wel met zekerheid te zeggen dat die er waarschijnlijk altijd al wel heeft gezeten, maar dat je hem gewoon niet eerder hebt gezien’.
Het 'waarnemerseffect' noemt Dreef dat. ‘We zijn de natuur om ons heen gewoon veel meer aan het waarderen, omdat het zo'n fijne afleiding is van alles om ons heen’. Volgens de vogelaar is het ook de perfecte tijd in het jaar om vogels te kijken en te luisteren. Vogels zijn volop bezig met het claimen van een territorium en het bouwen van nestjes. Ook zijn honderden miljoenen trekvogels op weg naar hun broedplekken. ‘Sommige vogels komen net terug uit Afrika, dus de vogelwereld is volop in beweging’.
De online lessen zijn gratis en zijn te downloaden op de website van de Vogelbescherming. In twee gratis beginnerscursussen krijg je meer te weten over al die vogels die rond je huis vliegen. (De cursussen heten: - Tuinvogels in Nederland en - Vogels in Nederland, voor beide cursussen is aanmelding noodzakelijk).
In de cursussen worden vogels behandeld die je in de directe omgeving, in je tuin, op je balkon of in een parkje in de buurt moet kunnen zien. ‘Zo leer je het verschil tussen de pimpelmees en de koolmees en krijg je tips hoe je ze kan herkennen’, zegt Dreef. ‘Maar het gaat ook over wat voor plekje ze zoeken in de tuin en wat voor geluiden ze maken’.
Boomklever, boomkruiper, huismus of ringmus, veel mensen weten vaak niet waar ze moeten beginnen. Maar volgens Dreef kom je met een goed oor al een heel eind. ‘Je moet goed luisteren. Ik hoor nu net bijvoorbeeld een zwartkop naast me zingen. En in de verte zit een tjiftjaf te roepen. Het is wel even trainen natuurlijk, maar daar zijn die lessen voor’.
Voor mensen die graag meer vogels willen in hun tuin heeft Dreef een tip: ‘Zorg dat je een rustig plekje hebt en een groene tuin, of een groen balkon. Stenen eruit, groen erin. Dan hebben de vogels een paradijsje. Jij hoeft alleen maar rustig in je stoel te zitten en dan komen de vogels ook vrij dichtbij. Ik zou zeggen: veel vogelplezier!’

En tenslotte: Dit weekeinde is het Paasweekeinde. Pasen is bij uitstek de tijd dat wij eraan herinnerd worden dat zelfs in de meest uitzichtloze situatie nog wel een sprankje hoop te vinden is. Zelfs toen het leven van Jezus, de Onschuldige, gewelddadig tot een einde werd gebracht, bleek Zijn verhaal nog niet ten einde. Zijn leerlingen wisten Hem blijvend onder hen aanwezig en sedertdien hebben ontelbaar velen in Jezus’ verhaal, in Zijn manier van leven, in Zijn geest steun en kracht gevonden om hoop en perspectief te blijven zien. Laten ook wij ons toevertrouwen aan dat perspectief, het perspectief van Licht, het perspectief van Pasen.
In die geest wens ik jullie allemaal en allen die jullie lief zijn, mede namens mijn collega pastor Paul, van harte een zalig Pasen.

pastor Jan van Beek

Bergum

Burgum

Dokkum

Dokkum

schiermonnikoog

Schiermonnikoog

Newreader

Inhoudsopgave